enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
8,7154
EURO
10,4117
ALTIN
498,53
BIST
1.411
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Parçalı Bulutlu
27°C
İstanbul
27°C
Parçalı Bulutlu
Cuma Sağanak Yağışlı
28°C
Cumartesi Gök Gürültülü
29°C
Pazar Parçalı Bulutlu
30°C
Pazartesi Gök Gürültülü
29°C

QUAD İTTİFAKI! NEDİR?

QUAD İTTİFAKI! NEDİR?
29.05.2021 08:24
A+
A-

Dörtlü Güvenlik Diyaloğu (QSD) ya da diğer adıyla “Quad” ittifakı, ilk olarak 2007 yılında ABD, Avustralya, Hindistan ve Japonya arasında bir diyalog forumu olarak başlatıldı.

Forumu Çin ile ilişkilerine engel olarak gören Avustralya’nın oluşuma mesafeli durması nedeniyle Quad,10 yıl boyunca aktif bir rol oynayamadı.

Ancak 2017 yılında Çin’e karşı daha sert bir duruş sergileyen ABD’nin çabaları soncunda Quad bir dörtlü ittifaka dönüştürülerek yeniden doğdu.

Peki Quad ittifakının kuruluş süreci nasıl başladı?

Yıkıcı depremin enkazından doğdu

Quad ittifakının kuruluş tohumları, ilk olarak 2004 yılında Hint Okyanusu’nda meydana gelen yıkıcı deprem ve tsunaminin ardından ortaya atıldı.

Bölgedeki insani yardım çalışmaları, söz konusu 4 ülkenin ‘Tsunami Çekirdek Grubu’ adı altındaki koordinasyon mekanizmasıyla icra edilmişti. Ancak krizin son bulmasıyla bu mekanizma devre dışı kaldı.

İttifakın kuruluşundaki ilk somut adım ise 2007 yılında eski Japonya Başbakanı Şinzo Abe’nin inisiyatifiyle gerçekleşti. Şahin bir dış politikayı hedefleyen Abe, ABD, Hindistan ve Avustralya ile yürüttüğü çalışmalarla Dörtlü Güvenlik Diyaloğu’nun (QSD) kuruluşuna ön ayak oldu. Forum gayriresmi statüye sahip.

Asya-Pasifik bölgesinde özgürlük ve refah

O süreçte ittifakın amacı Asya-Pasifik bölgesinde ‘özgürlüğü ve refahı pekiştirmek’ olarak açıklamıştı.

Aynı yıl ilk diyalog turu ve ortak askeri tatbikat, ittifakın çatısı altında gerçekleştirilmişti.

Ancak daha sonraki yıllarda Avustralya’nın Çin ile daha yakın ilişkiler kurma arzusu ve Japonya ile Hindistan’ın değişen iktidar politikaları nedeniyle Quad ittifakı sekteye uğradı.

Zaten gayriresmi bir statüye sahip olan ittifak, sonraki 10 yıl boyunca etkin bir rol oynamadan varlığını şekli olarak sürdürdü.

Trump çabasıyla ‘yeniden doğuş’

Trump yönetiminin Çin’e karşı git gide sertleşen politikası kapsamında Quad ittifakı yeniden ön plana çıkmaya başladı.

Avustralya’nın yeniden aktif bir şekilde foruma geri dönüşüyle 4 müttefik ülke, 2017’de Manila’da düzenlediği zirveyle, Quad’ın ‘yeniden doğuşu’na imza attı. Ve oluşum dörtlü bir ittifak formatına girdi.

O tarihten sonra Quad çatısı altındaki diyalog turları sıklaşmaya başladı. Çin, ‘Pekin’e karşı bir oluşum’ olarak nitelediği teşkilata tepkisini ilgili 4 ülkeye nota göndererek gösterdi.

Ekim 2020’de Quad üye ülkeleri Dışişleri Bakanları düzeyinde Tokyo’da zirve gerçekleştirdi.

6 Ekim 2020’de dönemin ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, Japonya Dışişleri Bakanı Motegi Toşimitsu ve Avustralya Dışişleri Bakanı Marise Payne, Tokyo’da bakanlar düzeyinde zirve gerçekleştirmişti.

O zirvede diğer bakanların aksine doğrudan Çin’den bahseden tek yetkili Pompeo, Pekin’i bölge için bir tehlike olarak niteledi.

Toplantıya katılan bakanlar ise Çin’in adını zikretmeden bölgede ihtilafların barışçıl yollarla çözülmesi ve denizlerde hareket serbestisi ile kurallara dayalı düzenin korunması gerekliliğinin altını çizmekle yetindi.

Asya’nın NATO’su mu?

O zirveden sonra Pekin, Quad ittifakına sert eleştiriler yöneltti.

Daha önce Quad ittifakını küçümseyen bir tutum takınan ve onu gelip geçen bir deniz köpüğü olarak niteleyen Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, bu sefer Washington’u bir ‘Hint-Pasifik NATO’su’ kurmaya çalışmakla itham etti ve Quad ittifakının ABD’nin Çin’i kontrol altına almaya yönelik kapsamlı politikasının bir parçası olarak yorumladı.

Üye ülkeler Çin’in bu iddialarını reddetse de 2020 yılında 4 müttefik ülkenin ilk kez ortak deniz tatbikatı gerçekleştirmesi bir nevi Çin’in bu iddialarını pekiştirdi.

Yönetime geldikten sonra ilk yurt dışı ziyaretlerini 2020’nin ekim ayında Vietnam ve Endonezya’ya gerçekleştiren Japonya Başbakanı Yoşihide Suga, ziyaretleri sırasında dolaylı bir şekilde Quad ittifakına işaret ederek Japonya’nın bir Asya NATO’su kurma niyetinin olmadığının altını çizmişti.

Avustralya Başbakanı Scott Morrison’un da 2021’in mart ayında yaptığı açıklamalarda Quad ittifakının gayri resmi bir ittifak olmaya devam edeceğini vurgulaması, Çin’in endişelerini yatıştırmaya yönelik bir çaba olarak yorumlanmıştı.

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.